Kapadokya Yüzüğü

Bir coğrafyanın adı neden “güzel atlar ülkesi” olsun? Kapadokya adının eski Persçe “Katpatuka”dan geldiği ve bu sözcüğün “güzel atlar ülkesi” anlamına geldiği söylenir. Dilbilimciler bu yorumdan pek emin değil; ama Göreme’nin vadilerine gün doğarken bir kez bakan herkes, adın ne anlama geldiğinin pek de önemli olmadığını çabucak anlar… Çünkü bu topraklar, hangi adı verirseniz verin, o adın hep biraz ötesinde durur.

Her şey milyonlarca yıl önce, Erciyes’in, Hasandağı’nın ve Göllüdağ’ın püskürttüğü küllerle başladı. Küller katman katman yığıldı, sertleşti ve tüf denen yumuşak taşa dönüştü. Sonra rüzgâr geldi, yağmur geldi, sel geldi; tüfü oydular, yonttular, törpülediler. Tepesinde daha sert bir kaya şapka taşıyanlar ayakta kaldı ve peribacaları doğdu… Bu toprakları yontan elin sabrını düşünmek bile insanı yorar; oysa doğa işini hiç acele etmeden, binlerce yıla yayarak yapmış.

İnsanlar da doğanın bu eserini oymaya devam etti. Kapadokya’ya çekilen keşişler kayaların içine kiliseler, şapeller, manastırlar açtı; Göreme’deki Karanlık Kilise’nin, Elmalı Kilise’nin, Tokalı Kilise’nin duvarlarını süsleyen freskler bugün hâlâ nefes kesiyor. Volkan külü, rüzgâr ve insan eli… Bu üçünün birlikte yazdığı hikâye, Göreme’yi Türkiye’nin Dünya Mirası Listesi’ne giren ilk alanlarından biri yaptı.

Bugün vadilerin üzerinde her sabah rengârenk balonlar yükseliyor; güneşin ilk ışıkları peribacalarının tepesine değerken gökyüzü de bir ülke kadar kalabalıklaşıyor… Bu kadraj, Göreme’nin en dokulu karesini, vadileri ve sırtlarıyla birlikte gümüşün üzerinde yükseltiyor. Güzel atlar ülkesi mi, yoksa rüzgârın yonttuğu bir rüya mı; karar sizin…