Zelve & Paşabağı Yüzüğü

Beşinci yüzyılda Suriye’de yaşamış Aziz Simeon, dünyadan uzaklaşmak için alışılmadık bir yol seçmişti: bir sütunun tepesine çıkmış ve ömrünün otuz yılı aşkın bir bölümünü orada geçirmişti. Peki onun yolundan gitmek isteyen keşişler, sütun bulamadıklarında ne yapacaklardı? Kapadokya’da bu sorunun cevabı hazırdı: peribacaları…

Paşabağı, Keşişler Vadisi olarak da bilinir. Burada peribacaları çoğu zaman tek değil, iki, üç başlıdır; bir mantar tarlası gibi yan yana yükselirler. Keşişler bu kayaların içine hücreler oymuş, dünyanın gürültüsünden uzakta, göğe biraz daha yakın yaşamayı seçmişlerdi. Vadideki şapellerden biri de Aziz Simeon’a adanmıştır… Sütunun tepesinde yaşamakla bir peribacasının içinde yaşamak arasındaki fark ne midir? Bana kalırsa manzara; Paşabağı’nınki şüphesiz daha güzel.

Hemen yanı başındaki Zelve ise bambaşka bir hikâye anlatır. Üç vadiye yayılan bu kaya kasabası, asırlar boyunca bir yerleşim yeri olarak yaşadı; kiliseler, evler, ambarlar, hatta kayaya oyulmuş bir cami… Ve bu hayat, yakın zamana kadar sürdü. Erozyonun kayaları giderek tehlikeli hale getirmesiyle 1950’lerde Zelve boşaltıldı, halk yakınlarda kurulan yeni yerleşime taşındı. Bugün vadide dolaşırken, sahipleri az önce çıkmış da birazdan dönecekmiş gibi duran evlerin önünden geçersiniz…

Simeon sütununa, keşişler peribacalarına, Zelve halkı ise kayanın kendisine sığındı; kaya da hepsini yıllarca sakladı… Bu kadraj, üç vadili kaya kasabasını ve keşişlerin peribacalarını gümüşün üzerinde yan yana buluşturuyor; göğe biraz daha yakın…