Drama Köprüsü Yüzüğü

“Drama köprüsü dar geçilmez…” Rumeli’nin en bilinen türkülerinden biri böyle başlar ve daha ilk dizede insanın içine bir hüzün çöker. Peki dar bir köprüyü bu kadar hüzünlü kılan nedir? Belki de üzerinden geçenlerin bir daha geri dönememesi…

Drama, bugün Yunanistan sınırları içinde kalan, Doğu Makedonya’nın bir şehridir. Osmanlı zamanında Rumeli’nin bereketli ovalarından birinin merkeziydi; tütün tarlaları, değirmenler, pınarlar… Kadrajımızdaki geçitte Angitis ırmağı dağların arasından sıyrılıp Drama ovasına iner; türkünün köprüsü de işte böyle bir geçidin, iki yakayı birbirine bağlayan dar bir yolun hikâyesidir.

Rumeli’den kopup gelen muhacirler, 1923’teki nüfus mübadelesiyle birlikte bu türküyü de yanlarında getirdiler. Evlerini, bağlarını, mezarlıklarını ardında bırakanların heybesinde çoğu zaman bir türkü kalırdı; Drama Köprüsü de o heybelerden çıkıp Anadolu’nun dört bir yanında söylenir oldu… Bugün pek çoğumuz o köprüyü hiç görmedik, ama dizelerini ezbere biliriz.

Bir yerin türküsü bazen yerin kendisinden daha uzağa gider. Sınırlar değişir, haritalar yeniden çizilir, köprüler yıkılıp yeniden kurulur; ama bir ezgi, dudaktan dudağa geçerek hiçbir sınır tanımadan yolculuğunu sürdürür… Belki de en sağlam köprüler, taştan değil sesten örülenlerdir.

Bu kadraj, Angitis’in dağlardan ovaya indiği geçidi ve iki yanında yükselen sırtları gümüşe taşıyor. Dar geçilmez denen o köprü şimdi bir avuç gümüşte; türküsünü bilen herkesin kolayca geçebileceği kadar yakın…