Malatya & Beydağı Yüzüğü

Bir şehrin rengi olur mu? Malatya’ya yaz ortasında gidenler bu soruya tereddütsüz cevap verir: turuncu… Damlarda, avlularda, bahçelerde güneşe serilen kayısılar, şehri adeta başka bir renge boyar. Gelin, bu turuncunun hikâyesini birlikte dinleyelim.

Malatya kayısısı, bu toprağın iklimiyle yoğrulmuş bir armağandır. Soğuk kışlar, sıcak ve kuru yazlar, dağlardan inen sular… Hepsi bir araya gelip kayısıya o bilinen tadını verir. Hasattan sonra meyveler günlerce güneşte çevrile çevrile kurutulur; dalından inip güneşin altında kuruyan kayısıya “gün kurusu” denir. Dünyada kuru kayısı denince akla ilk gelen yer burasıdır; Malatyalıya kayısıyı sormak ise denizciye rüzgârı sormak gibidir, alacağınız cevap hiç kısa sürmez.

Şehrin güneyinde Beydağı yükselir. Malatya’nın sırtını yasladığı bu dağ kışın karla örtülür, yazın serin yaylalarıyla şehre nefes aldırır. Kışın şehirden bakıldığında Beydağı’nın beyaz sırtı, ovanın üzerine gerilmiş bir perde gibi durur. Dağın eteklerinden inen sular kayısı bahçelerinin can damarıdır; yani Beydağı, o turuncunun sessiz ve pek de adı anılmayan ortağıdır; hasat zamanı teşekkürü hak eden yalnızca güneş değildir.

Malatya yakın zamanda derin bir yara aldı; ama bu toprakların hikâyesi hep yeniden başlamayı bilen bir hikâye oldu. Her bahar kayısı ağaçları yine çiçek açıyor, bahçeler yine beyaza ve pembeye bürünüyor… Belki de şehrin bize verdiği asıl ders budur: kökü sağlam olan, her bahar yeniden çiçeklenir.

Bu kadraj, ovanın ortasındaki şehri ve güneyinde yükselen Beydağı sırtını gümüşe işliyor. Bir şehrin rengi turuncu olur mu? Gümüşün üzerinde değil belki; ama o kıvrımlara bakan herkes, yaz ortasında damlara serilen kayısıları hatırlayacaktır…