Kazdağı Kolyesi

Tarihin ilk güzellik yarışmasının jürisi kimdi dersiniz? Mitolojiye bakılırsa bu zor görevi Kazdağı’nın, yani antik adıyla İda Dağı’nın yamaçlarında sürü güden genç bir çoban üstlenmişti: Troya Kralı Priamos’un oğlu Paris… Üzerinde “en güzele” yazan altın bir elmanın sahibini seçmesi istenen Paris, Hera’nın, Athena’nın ve Aphrodite’nin arasında kalmıştı. Doğrusu, bu kararın bedelinin on yıl sürecek bir savaş olacağını bilseydi, jürilikten kibarca çekilmeyi tercih ederdi herhalde…

Homeros’un “pınarı bol” diye andığı İda, antik dünyanın en kutsal dağlarından biriydi. ‘İlyada’ya göre Zeus, Troya önlerinde süren savaşı İda’nın doruğu Gargaros’a oturup seyrederdi; tanrıların babası bile bu savaşa tepeden bakmayı seçmişti… Eteklerinden kaynayan dereler, çam ormanları ve 1.774 metrelik zirveden görünen Edremit Körfezi; tanrıların neden burayı seçtiğini anlamak pek de zor olmasa gerek. Bugün de dağın serin dereleri yaz sıcağından kaçanların sığınağıdır; Zeytinli’den, Güre’den yukarı tırmanan yollar, insanı birkaç kilometrede körfezin sıcağından çam ormanlarının serinliğine taşır.

Dağın bir de bu toprakların insanlarının anlattığı bir efsanesi var. Tahtacı Türkmenlerinin anlattığına göre Sarıkız, iftiraya uğrayıp dağa sürülen bir kızdır; yıllar sonra kerametini gösterir, masumiyeti anlaşılır, babası pişman olur… Bugün zirvelerden birinin adı Sarıkız Tepesi’dir ve her ağustos insanlar onu anmak için dağa çıkar. Yani İda, hem tanrıların hem de iftiraya uğramış bir kızın dağıdır; biri kudretin, öteki masumiyetin…

Bu kadraj Edremit Körfezi’ne bakan İda’yı, zirveleri ve derin vadileriyle birlikte gümüşe taşıyor. Paris’in altın elması kayboldu gitti; dağ ise hâlâ orada, bu kez gümüşten… Tanrıların, çobanların ve Sarıkız’ın dağı, şimdi bir avuçta.