Bozburun & Selimiye Yüzüğü

Bir teknenin doğduğu yeri hiç düşündünüz mü? Denizde süzülen o zarif guletleri görünce çoğumuz nereye gittiklerini merak ederiz; oysa asıl hikâye, nereden geldikleridir… Bozburun Yarımadası’nın koylarında ustaların ellerinde doğan tekneler, Ege’nin ve Akdeniz’in dört bir yanına buradan açıldı.

Bozburun’un tezgâhlarında bir gulet iskeletiyle ayağa kalkar: önce omurga, sonra kaburgalar, sonra tahta tahta gövde… Ustalar bu işi çoğu zaman babalarından, dedelerinden öğrendikleri gözle yaparlar; bu yüzden her tekne biraz da onu yapan ustanın imzasını taşır. Tezgâhlarda ağaç kokusu, keser ve rende sesleri hiç eksik olmaz; bir teknenin doğumu, aylar süren sabırlı bir emek ister. Halikarnas Balıkçısı’nın dostlarıyla koydan koya gezdiği, Azra Erhat’ın 1962’de Mavi Yolculuk adıyla kitaplaştırdığı o yolculukların tekneleri de çoğu zaman bu kıyılarda doğmuştu.

Antik çağda bu topraklar Rodos’un karşı kıyısıydı; adanın anakaradaki toprakları arasında sayılır, Rodoslu denizcilerin uğrak yeri olurdu. Yarımadanın sarp kayalıklarında hâlâ antik kalelerin izleri seçilir. Bozburun’un süngercileri ise yakın zamanlara kadar bu kıyılardan denizin dibine iner, Ege’nin süngerlerini çıkarırdı.

Selimiye ise yarımadanın en korunaklı koylarından birinde, dağların kucakladığı sakin bir körfezde uzanır. Rüzgâr dışarıda ne kadar sert eserse essin, Selimiye’nin suyu bir göl gibi durgun kalır; teknelerin burada demirlemeyi sevmesi de bundandır… Kıyıdaki taş evler ve balıkçı lokantaları ise bu durgun suyun kenarında hiç acele etmeyen bir hayatı anlatır.

Bu kadraj; Selimiye koyunu, Bozburun limanını ve aralarındaki sarp yarımadayı gümüşe taşıyor. Guletlerin doğduğu kıyı, şimdi bir teknenin taşıyamayacağı kadar küçük, ama bir o kadar kıymetli bir gümüşte…