Vize Yüzüğü

Tarihin babası Herodot, Traklar için şöyle der: “Trak ulusu, Hintlilerden sonra dünyanın en kalabalık ulusudur; eğer tek bir kişi tarafından yönetilselerdi ya da aynı düşüncede birleşebilselerdi, bence yenilmez ve bütün ulusların en güçlüsü olurlardı.” Peki bu kalabalık ve bir türlü birleşemeyen ulusun krallarından bazıları nerede hüküm sürüyordu? Cevaplardan biri, Istranca’nın eteğinde, bugünkü Vize’de gizli…

Antik adıyla Bizye, Trak krallarının başkentlerinden biriydi. Roma döneminde de önemini koruyan şehrin tepesindeki kale, asırlar boyunca bu toprakların en güvenli noktası oldu. Kazılarda gün yüzüne çıkan antik tiyatro ise Vize’nin bir zamanlar ne kadar kalabalık ve canlı bir şehir olduğunu bugün bize hâlâ gösterir…

Kasabanın ortasında bir başka hikâye durur: Küçük Ayasofya. Bizans döneminde kilise olarak yapılan bu yapı, Osmanlı döneminde camiye çevrildi ve Süleyman Paşa Camii adıyla anıldı. Tıpkı İstanbul’daki büyük kardeşi gibi o da asırlar boyunca farklı inançların duasını aynı kubbenin altında dinledi. Vize küçük bir kasabadır belki; ama taşıdığı tarih, boyundan çok daha büyüktür.

Vize’nin tepesinden bakıldığında bir yanda Istranca’nın ormanlık sırtları, öbür yanda Trakya’nın uçsuz bucaksız tarlaları uzanır. Trak kralları bu manzaraya bakarken neler düşünmüştü, bilemiyoruz; belki kuzeyden gelecek bir tehlikeyi, belki güneyden yaklaşan bir kervanı… Fakat şurası kesin ki bu tepe, asırlar boyunca hem ormanın hem de ovanın kapısını tutmuş; ikisine de aynı gözle bakmayı bilmişti.

Bu kadraj, Vize’nin kalesinin durduğu tepeyi, kasabanın yayıldığı yamaçları ve Istranca’nın eteğindeki ormanlık sırtları gümüşe işliyor. Traklar birleşemedi belki; ama topraklarının hikâyesi şimdi tek bir avuçta buluşuyor…