Enez & Gala Gölü Yüzüğü

Yunan mitolojisine göre efsanevi ozan Orpheus, sevgilisi Eurydike’yi ikinci kez kaybettikten sonra kederinden bir daha kimse için şarkı söylemek istemez. Öfkeli Trak kadınları onu paramparça eder ve başını Hebros nehrine atar. Fakat hikâye burada bitmez… Anlatılana göre Orpheus’un başı nehirde sürüklenirken bile şarkı söylemeye devam eder; nehrin ağzından denize, oradan da Midilli’ye ulaşır. O Hebros ise bugün bizim Meriç dediğimiz nehirdir.

Meriç’in bu uzun yolculuğu Enez’in önünde sona erer. Nehir burada kollara ayrılır; sazlıklar, lagünler ve göllerle dolu geniş bir deltaya dönüşür ve sonunda Ege’nin sularına karışır. Deltanın içindeki Gala Gölü ise sayısız kuşun konakladığı, sazların arasında suyla rüzgârın fısıldaştığı bir sulak alandır. Orpheus’un şarkısını taşıyan bir nehrin, kuşlarla dolu bir deltada son bulması pek de tesadüf olmasa gerek…

Deltanın kıyısındaki tepede Enez Kalesi yükselir. Antik çağda Ainos adıyla bilinen bu şehrin adı Homeros’un İlyada’sında da geçer; Truva Savaşı’nda Trakların komutanlarından biri buradan gelmişti. Ceneviz’den Osmanlı’ya uzanan asırların izlerini taşıyan kale, bugün Meriç’in son kıvrımlarını ve Ege’nin ufkunu seyreder…

Deltanın sabahları ise ayrı bir hikâyedir. Sis sazlıkların üzerinden yavaş yavaş çekilirken balıkçıların sandalları sessizce suya iner, kuş sürüleri gölün üzerinden havalanır… Meriç burada, onca yolu yürümüş yaşlı bir ozan gibi yorgun ve sakindir; artık acelesi yoktur, söyleyeceklerini söylemiş, geriye yalnızca denize kavuşmak kalmıştır. Gelin, o son kıvrımlarda suyun sesini bir kez daha dinleyelim.

Bu kadraj, Meriç’in denize kavuştuğu deltayı, Gala Gölü’nün sulaklarını ve Enez Kalesi’nin durduğu tepeyi gümüşe taşıyor. Orpheus’un şarkısı çoktan sustu belki; ama Meriç’in ağzında sazlar, rüzgâr her estiğinde hâlâ bir ezgi mırıldanıyor…