Çarpanak Adası Kolyesi

“En yüksekten uçan martı, en uzağı görür.” Richard Bach’ın ‘Martı’sını okuyanlar bu cümleyi kolay kolay unutmaz. Peki martılar denize değil de bin altı yüz metreyi aşan yükseklikteki sodalı bir göle yerleşseler ne olur? Van Gölü’nün kuzeydoğusundaki Çarpanak Adası, bu sorunun en canlı cevabıdır…

Her bahar adaya sayısız martı gelir; kayalıklara yuva kurar, yavrularını büyütür, gölün üstünde bitmek bilmeyen çığlıklarıyla daireler çizer. Adada ise asırlık bir manastırın taş duvarları bu gürültüye aldırmadan sessizce durur. Bir yanda keşişlerin sessizliği, öbür yanda martıların şamatası… Bu ikisinin aynı küçük adayı bu kadar uzun zaman paylaşabilmesi, bizlere komşuluk hakkında epey şey anlatıyor olsa gerek. Martılar gelir, gider; manastırın taşları ise yerinden hiç kımıldamaz.

Adaya tekneyle ulaşanlar önce bu çığlıklara, sonra sessizliğe alışır. Göl burada daha sakin, ufuk daha geniştir; kuzeybatıda Süphan’ın beyaz başı, güneyde uzaklarda Artos seçilir. Bir martının gözünden bakmak için gökyüzüne çıkmak gerekmez belki; bu adada durup ufka bakmak yeter… Akşam güneşi göle düştüğünde ada bir gölge gibi koyulaşır, martıların çığlıkları yavaş yavaş diner.

Kadraj, adayı ve çevresindeki kıyıları alıyor. Gümüşün üzerinde manastır değil, onu taşıyan kayalık ada ve kıyının kıvrımları yükseliyor; göl yüzeyi ise martıların süzüldüğü o mavinin küçük bir hatırası… Kim bilir, belki de en uzağı görmek için en yükseğe değil, en sevdiğiniz yere bakmak gerekir.