Ovit Dağı Kolyesi

Bir dağı aşmanın en kısa yolu, onun içinden geçmek midir? Ovit’i yıllarca kışın aşmaya çalışanlar, bu soruya şüphesiz tereddüt etmeden “evet” derdi…

İkizdere’den İspir’e, oradan Erzurum’a uzanan yol, Ovit Dağı’nda 2.600 metreyi aşan bir geçide tırmanır. Burası, Karadeniz’in yeşil ve nemli dünyasıyla Doğu Anadolu’nun kuru, yüksek platoları arasındaki kapıdır. Kuzey yamaçlar sis ve yağmurla, güney yamaçlar ise sert karasal rüzgârlarla yaşar; geçidin tepesinde duran biri, iki ayrı iklimin tam sınırında durduğunu hisseder.

Ve kış geldiğinde bu kapı kapanırdı. Metrelerce yağan kar, çığ tehlikesi, buzlanan virajlar… Yol aylarca ulaşıma kapalı kalır, iki yakanın insanları birbirinden koparılırdı. Kamyoncuların, yolcuların, çobanların anlattığı Ovit hikâyeleri hep biraz korku, biraz da inat taşır; Ovit’in adı, bu yolları bilenlerin dilinde hep biraz saygıyla anılır. Sonunda dağın altından bir tünel açıldı; 2018’de hizmete giren Ovit Tüneli ile bu geçit artık kışın da kapanmaz oldu.

Yine de dağın kendisi yerinde durur; zirvelerindeki karlar, yazın çiçeklenen yaylaları ve rüzgârın uğultusuyla… Yaz aylarında yaylacılar sürülerini hâlâ bu yamaçlara, dağın serin çayırlarına çıkarır. Tünelden geçenler dağı görmez belki; ama yukarıda, eski yolun virajlarında, hâlâ o eski inadın izleri saklıdır. Güneye, İspir’e doğru inerken manzara birden değişir: ormanlar seyrekleşir, yamaçlar çıplaklaşır, gökyüzü genişler; Karadeniz’in sisi yerini Doğu’nun keskin ışığına bırakır. Birkaç kilometre içinde iki ayrı ülkeden geçmiş gibi olursunuz…

Bu kadraj Ovit’in geçide tırmanan yamaçlarını, çevresindeki yüksek sırtları ve iki iklimi birbirinden ayıran o dağ kütlesini gümüşün üzerinde yükseltiyor. Tünel dağın içinden geçer; gümüş ise dağın kendisini taşır…